-

403 gün önce

Doğada Erkekler Dişilerden Daha Gösterişli ve Süslüyken, İnsanlarda Neden Tam Tersi?

Erkek bir aslan veya tavuskuşunu gördüğünüzde aklınızda bu sorunun canlanması normal. Sebep ve sonuçlarını ortaya koyarak inceleyelim.

doğada hayvanların erkekleri daha güzelken, insanlarda neden böyle değildir?

darwin'in de bahsettiği gibi, cinsel seçilim çeşitli özellikleri ön plana çıkartır. doğada dişiler doğurganlık yetisini ellerinde tuttukları için seçim hakkını da kazanırlar ve genlerini en iyi şekilde aktarabilecek erkeği seçerler. tabii ki birçok erkek içinden seçim yapmak zordur. erkeklerin maliyetine rağmen süs geliştirmeleri gerekmektedir. bazı türlerin gagaları, bazı türlerin tüyleri dişi seçimi sebebiyle görsel özelliklerini arttırır. buna handikap yasası da denmektedir. çünkü o tür süs karşılığında daha yırtıcıların dikkatini çekiyor olmasına rağmen süs geliştirmeye devam etmektedir.
hayvanlar aleminde durum nedir?

bize yakın türlerden olan primatların seçimleri sonucunda çeşitli evrimsel süsler ortaya çıkmıştır. bazı türler tek eşli olarak devam etmiş, bazı türler çok eşli olmuştur. bazı türlerde kaslar ön plana çıkmıştır. hatta testis boyutu büyük olan maymun türleri değer kazanmıştır. örneğin çok eşli şempanzelerde dişi birçok erkekle çiftleşir ve en güçlü spermin kazanmasına izin verir. bu sebeple en çok sperm üreten şempanzenin genleri aktarılmıştır. gorillerde ise penis veya spermden çok kaslar önemlidir ki penisleri şempanzelere göre küçük olan goriller kaba güçle eşlerini ellerinde tutar. özellikle penisin evriminden bahsederken bunu anlatmıştım. işte burada bir kırılma olmuş ve atalarımızda cinsel süs olarak "zeka" gelişmeye başlamıştır.

evrimsel seçilimde zekanın önemi

evrimsel psikolog dr. geoffrey miller, biyolog darwin ve dr. steven pinker'ın açıkladığı gibi insan diyebileceğimiz ilk atalarımızda handikap yasası sonucu görsel niteliklerde göze çarpan bir süs gelişmedi. bunun yerine zekamız evrildi.

neden böyle olduğunu net olarak bilmesek de en önemli açıklamanın fiziksel özelliklerin etkin olduğu türlerde çok eşliliğin yaygın olduğu ve "yaratıcılık" özelliğinin kısıtlı olmasıdır. tek eşli canlılara (kurtlar, kuğular) baktığımızda cinsel süsleri görmüyoruz. yani dişi ve erkeğin fiziksel nitelikleri nerdeyse aynı olmaktadır. insan ise tam arada kalan bir türdür.

zeka, dil ve kur yapma 

zekanın düşük olduğu türlerde en başta dil gelişmez, el aletleri yapılamaz ve bu sebeple direkt dikkat çeken fiziksel özellikler ön plana çıkar ve tesadüfi olarak evrilirler. bu evrim; kanat, gaga veya tüy rengi olabilir. geoffrey miller stanford üniversitesinde bir simülasyon yapmış ve ne yaparlarsa yapsınlar türlerde hangi özelliğin evrimleşebileceğini önceden saptayamadıklarını belirtmişlerdir.

erkeklerde zekanın etkisiyle bunlar yerine; kur yapma, şarkı söyleme, sanatsal çalışmalar, çeşitli bilimsel keşifler, fiziksel özellikleri kabile içindeki diğer erkeklere göre kötü olmasına rağmen yöneticilik yeteneğinin öne çıkması ile dikkat çekme, paylaşımcılık-cömertlik, etik gibi kavramlar ön plana çıkmış ve dişiler tarafından genellikle tercih edilmiştir.

bazı hayvanlar 50 civarı ses ile anlaşırken, insanlarda dil ciddi anlamda evilmiş, binlerce kelime konuşur hale gelmişiz. bunun sebeplerinden biri entelektüelliği gösterme biçimi olan kur yapma ve espiri yeteneğimizin gelişmesidir. zamanla bunu beceren erkekler dişiler tarafından seçilmiştir. bu yine handikap yasası sebebiyle zekanın evrimsel bir süs olmasına sebebiyet vermiştir ve bu süsle bilimde, sanatta, edebiyatta gelişmeler yaşanmıştır. erkekler direkt fark etmeseler de cinsel olarak seçilmek için yaratmaya başlamıştır.

SİTEDE OKU

Türkiye’nin en sevilen haber uygulaması Bundle’ı indirin, hiçbir gelişmeyi kaçırmayın!
BUNDLE'I İNDİR